Eens ging de Thüringer landgravin Elisabeth (1207-1231) van haar kasteel naar de stad Eisenach. Onder haar mantel (in andere versie in een mand) droeg ze brood (in andere versie brood, eieren en vlees) voor de armen, tot ergernis van de leden van haar hofhouding. Onderweg ontmoette ze haar echtgenoot, landgraaf Lodewijk IV (1200-1227) (in andere versie haar schoonmoeder Sophia (1170-1238)), die vroeg wat ze onder haar mantel verstopte (in andere versie mand). Verlegen en sprakeloos als ze was, wist ze niet wat ze moest zeggen. Ludwig opende op brute wijze haar mantel en tot zijn verbazing (in sommige versies vindt dit plaats in het holst van de winter) vond hij daar een boeket rozen. Aangenomen wordt dat dit ongeveer 100 meter van de “Armenruh”, een opvangcentrum voor armen, heeft plaatsgevonden. De Eisenacher kroniekschrijver Johann Rothe (~1360-1434) lokaliseert het rozenwonder echter onder de Wartburg, boven de Elisabethkapel en plaatst het vlakbij de “Kniebreche” (kniebrekerpad).
